Đất, men & lò nung
Đất nung, sành, sứ: khác nhau ở đất và nhiệt độ nung thế nào
Đất nung nung dưới khoảng 1.000°C, xương xốp; sành khoảng 1.100–1.250°C, xương kết khối; sứ dùng cao lanh, nung khoảng 1.250–1.400°C, trắng và thấu sáng.
Đất sét, bàn xoay, men gốm, men rạn, men ngọc, lò nung và khoa học vật liệu sau mỗi mẻ gốm.
Đất, men & lò nung
Đất nung nung dưới khoảng 1.000°C, xương xốp; sành khoảng 1.100–1.250°C, xương kết khối; sứ dùng cao lanh, nung khoảng 1.250–1.400°C, trắng và thấu sáng.
Đất, men & lò nung
Đất sét gồm khoáng dạng phiến cực mịn; nước len giữa các phiến nên đất dẻo và giữ hình. Cao lanh trắng, chịu nhiệt cao nhưng kém dẻo; đất thó dẻo dùng để tạo hì
Đất, men & lò nung
Vuốt gốm gồm ba bước: định tâm khối đất quay đều quanh trục, mở lòng tạo đáy, kéo thành dồn đất lên cao và mỏng dần. Đất lệch tâm thì mọi bước sau đều hỏng.
Đất, men & lò nung
Gốm nứt trước khi nung vì mộc khô không đều: chỗ khô trước co lại, chỗ còn ướt chưa co, hai phần kéo nhau tới rách. Phơi râm, đều và sấy chậm là cách tránh.
Đất, men & lò nung
Men gốm là lớp thuỷ tinh mỏng chảy ra trên xương đất khi nung: silic tạo khung, chất trợ chảy như tro, đá vôi giúp chảy, nhôm ôxít giữ men không chảy tuột.
Đất, men & lò nung
Men rạn sinh ra khi men co nhiều hơn xương lúc nguội, bị kéo căng tới nứt thành mạng lưới. Thợ điều khiển rạn bằng thành phần men, độ dày men và cách làm nguội.
Đất, men & lò nung
Men ngọc xanh nhờ một ít sắt nung trong lửa khử, lò thiếu ôxi; men lam xanh nhờ coban, bền nhiệt, thường vẽ dưới men trong. Khử sai thì men ngọc ngả vàng.
Đất, men & lò nung
Lò gốm Việt đi từ lò ếch, lò đàn, lò rồng, lò bầu đốt củi, lò hộp đốt than tới lò ga, lò điện hôm nay. Kiểu lò quyết định màu men và tỷ lệ hàng hỏng.
Đất, men & lò nung
Một mẻ nung có ba chặng: nâng nhiệt chậm để đuổi nước và qua mốc 573°C, giữ lửa cho xương chín và men chảy, rồi hạ nhiệt có kiểm soát để đồ không nứt.
Đất, men & lò nung
Lỗi gốm chia hai nhóm: lỗi xương như nứt, vênh, phồng, nổ và lỗi men như co men, chảy men, rỗ kim, men sần. Cạnh vết nứt tròn hay sắc cho biết lỗi sinh ở khâu n
Nung thép theo màu, vuốt gốm, rót đồng — vào bảy làng nghề
Mở app Chế Tác Xem app khác